KOMENCIGIS PARLAMENTAJ PRIDEMANDOJ
PRI SKANDALOJ DE
SENPRECEDENCA SKALO
Parlamenta demandado komencigxis la 4-an de novembro. Fuwa Tecuzoo 1) , prezidia prezidanto de la Japana Komunista
Partio, staris sur estrado je la duataga demandado en la plena kunveno de la
Cxambro de Deputitoj. Fuwa akre demandis la registaron pri la skandaloj
rilatantaj al entreprenego kaj yakuza-organizo.
Fuwa emfazis, ke la unua pasxo por kapti la veron pri jenaj tri cxefaj
suspektoj - la koneksoj inter politikistoj de Liberal-Demokrata Partio kaj
gangsteraj organizoj, la envolvigxo de politikistoj en la elhelpado el
bankroto de Tookjoo Sagawa Kjuubin 2) , kaj
kiuj ricevis la malpuran monon de kiuj.
Fuwa diris, ke la kabineto Mijazawa, kiu protektis suspektintajn
politikistojn kaj faris cxiujn klopodojn por kovradi la faktojn, "jam ne
rajtas mastrumi la sxtataferojn." Li postulis, ke la kabineto rezignu.
Unue la estro de la prezidio akcentis, ke tiu cxi parlamenta sesio devas
prilumi cxiuj detalojn pri la suspektitaj koneksoj inter sxlosilaj
politikistoj de LDP kaj organizoj de gangsteroj (Yakuza).
Se politikistoj havas ajnajn rilatojn entute kun gangstera organizo, diris
Fuwa, tio sola devas esti denuncita kiel kontrawsocia konduto. Petante IXII
Susumu, eksa prezidanto de Inagawa-kai (gangstera organizo), helpi faciligi la
elektadon de Takesxita Noboru kiel prezidanto de LDP, law Fuwa, eksa
LDP-vicprezidanto Kanemaru Xin kaj ekscxefministro Takesxita Noboru efektive
permesis gangsteran organizon interveni en la procezo de elektado de
cxefministro (cxar la prezidanto de registara partio transprenas postenon de
cxefministro). Tia ago signifas atencon de la fundamenta principo de la regado
per legxo en la lando.
"Alisence tiu cxi kazo estas tre grava pro tio, ke gxi estigis la eblecon
por miliardoj da enoj esti kanalizita de Tookjoo Sagawa Kjuubin en gangsterajn
organizojn," diris Fuwa.
Law konfeso de Watanabe Hirojasu, eksprezidanto de Tookyoo Sagawa Kjuubin,
law Fuwa, tri centraj personoj - Takesxita, Kanemaru kaj eksa cxefsekretario
de LDP OZAwA Icxiroo - renkontigxis cxe hotelo en Tokio baldaw post la
dekstrula organizo "Koomintoo" (Japana Partio de Imperiestra Regato) komunikis
pere de IXII Susumu (eksa prezidanto de Inagawa-kai, gangstera organizo) siajn
kondicxojn por fini sian obstrukcon al la elektado de Takesxita Noboru kiel
LDP-prezidanto.
Hodiaw, dawrigas Fuwa, la publika jugxokunsido en la Tokia Distrikta
Jugxejo donis pli da novaj informoj, ke sep politikistoj de LDP, inklude de
Kanemaru, senpere envolvigxis en la negocoj kun la dekstrula organizo
"Koomintoo".
Due, Fuwa pridemandis pri la envolvigxo de politikistoj en la elhelpado el
bankroto de Tookjoo Sagawa Kjuubin.
La nuna publika jugxokunsido en la Tokia Distrikta Jugxejo same kiel la
konfeso de Watanabe Hirojasu, law Fuwa, sciigis la fakton, ke la 13an de
junio, 1991, tri parlamentanoj de LDP, Kanemaru, Takesxita kaj Watanabe Hideo,
la nuna ministro de Posxto kaj Telekomunikado, renkontigxis en loko en
Sxibuja-ku, Tokio. Tiam Kanemaru kaj Takesxita promesis Watanabe Hirojasu,
eksprezidanto de Tookjoo Sagawa Kjuubin, ke ili perantigxu inter Tookjoo
Sagawa Kjuubin kaj Banko Sanwa kaj Banko Sumitomo respektive. Kanemaru diris
al Watanabe Hiroyasu poste, ke "la peto pri financado jam estis komunikita al
la banko, kaj vi jam ne devas zorgi pri tio."
"Tio cxi estas senpera privilegia helpado fare de politikistoj al kompanio,
kiu estis envolvita en kontrawsocia aktivado kunlabore kun gangstera organizo,
kaj la parlamento devas esplori la detalojn," emfazis Fuwa. La ministro de
Posxto kaj Telekomunikado akceptis, ke li cxeestis cxe la renkontigxo sed
neis, ke perantigxo ne estis promesita.
Fuwa diris: La grava punkto de la politikaj donacoj de la grupo de Sagawa
Kjuubin estas, ke gxi estis nigra mono donita de aferistoj, kiuj ligigxas kun
gangsteraj organizoj, por acxeti favoron de politikaj rondoj. Cxi-respekte
aparte grave, ke la parlamento plenumu sian politikan respondecon publikigi la
totalan sumon de nigra mono, kiu venis de la grupo de Sagawa Kjuubin.
El la priflustrataj sekretaj donacoj de kelke da miliardoj da enoj aw ecx
kelke da dek miliardoj da enoj de Sagawa al la politikaj rondoj, nur la donaco
de 500 milionoj da enoj al Kanemaru Xin jam estis identigita. Sed tio, kion
celis la 500 milionoj da enoj kaj al kiuj gxi estis disdonita, estas ankoraw
sekreto.
Fuwa postulis, ke Cxefministro Mijazawa Kiicxi, la persono respondeca pri
la naciregado, devas helpi la Prokurorejon kaj Nacian Imposxt-Administrejon
agi law striktaj rimedoj konvinkaj por publika opinio. Kiel prezidanto de LDP,
Cxefministro Mijazawa devas fari cxion por klarvidebligi la fluon de la mono
de Sagawa kaj li devas certigi, ke la LDP ne obstrukci la vokon de atestantoj
pro partiaj kawzoj kaj interesoj, diris Fuwa.
Fuwa emfazis, ke cxiuj politikaj partioj kaj politikistoj devas fronti al
la fakto, ke politika klimato, kiu permesis donacojn de kompanioj estas la
fundamenta kawzo de la ripetitaj kazoj de koruptado. Fuwa diris, ke la pasxo
malpermesi mondonacojn de kompanioj kaj organizoj devas esti je la centro de
politika reformo. Fuwa diris, ke unu el la plej grandaj lecionoj el la afero
de Sagawa Kjuubin ests ke klara malpermeso de mondonacoj de kompanioj kaj
organizoj estas la sola respondo. Fuwa demandis Mijazawa, cxu li ankoraw povas
pravigi la mondonacojn de kompanioj kaj organizoj.
- Konata kiel "Tetsuzo Fuwa" en okcidenta gazetaro. En niaj tekstoj
personaj nomoj sekvas familiajn nomojn law japana ordo.
- Ofte trovebla en literumo "Tokyo Sagawa Kyubin."
【内容】佐川急便・皇民党スキャンダル問題を,11月4日の共産党不破委員長の国会質問の内容にそって世界にむけて説明する.
Novajxoj el Japanio
Oktobro〜Novembro, 1992
Malkovrigxo de la nomoj de sep plej influaj politikistoj
de LDP kiel envolvitoj en la skandaloj de Sagawa aw la provo silentigi la
dekstrulan kampanjon kontraw Takesxita, je atestajxoj ellegitaj en la jugxejo
la 5an kaj 6an de nov. lawlitere skuis la LDP kaj la kabineton de Mijazawa.
La 13/nov. kampanjo "Popola vocxdonado pri la skandalo Sagawa" efektivigxis
wn pli ol 600 lokoj en la lando, kiel parto de la unuigxa agado de la Nacia
Konfederacio de Laboristaj Sindikatoj (Zenrooren), kunlabore kun laboristaj
organizoj.
En Gubernio Osako, la referenduma kampanjo efektivigxis en pli ol 30 lokoj.
En vocxdonado en Urbo Hirosximo, kiu estas parto de elektodistrikto de
Cxefministro Mijazawa, 1 316 personoj vocxdonis en malpli ol du horoj, kaj 90
procentoj postulis la kolektivan demisiigxon de la kabineto.
En multe da aliaj lokoj okazis manifestaciajn agadojn.
Preparata legxprojekto por la Fundamenta Legxo pri Vivmedio
frontas al aborto pro la premo de entreprenegistaj rondoj, la Ministerio de
Internacia Komerco kaj Industrio (Internacie fifama en la siglo MITI) kaj LDP.
Popola vocxo akuzas la arbitran decidon de la registaro.
Esplora grupo pruvis, ke dense
koncentrita acida negxo gxis nun falis en multe da lokoj en Japanio. Tiu cxi
unua tutlanda esplorado pri acida negxo estos raportata decembre al la kunveno
de la Japana Societo de Aera Polucio.
La urbestra elektado de la urbo Zusxi
rezultis en la venko de la kandidato kontrawstara al la konstruado de logxejoj
de usonarmeanoj en la arbaro Ikego, por plena rezervo de la verda medio. En
urbo Naha, cxefurbo de Okinavo, venkis progresema urbestro.
Xargxita per 1.5 tunoj da plutonio,
japana sxargxosxipo Akacuki-maru forlasis Cherbourg, Francio, hejmen, defie al
fortaj internaciaj protestoj.
Mijazawa kaj Roh postulis pli forta
cxeesto de usona armeo en Azio.
Cxirkaw la slogano "Ni elpelu la
aerarmean militbazon Jokota" - la 7a Pac Festivalo de Jokota havis lokon
8/nov. kun pli ol 7 000 partoprenantoj, en la loko nur kelkcent metrojn for de
la Usona Jokota Militbazo en la okcidentaj cxirkawurboj de Tokio. 60 tendoj
estis starigitaj sur la ejo, kaj la partoprenantoj intersxangxis spertojn pri
sia aktivado.
Urbestroj, parlamentanoj, reprezentantoj
de organizoj kaj unuopuloj, el 130 lokaj awtoritatoj de 18 landoj, totale 820
personoj, partoprenis en la 6a Internacia Konferenco de Lokaj Awtoritatoj de
Sennuklea Zono okazigita en Urbo Jokohama, Gubernio Kanagawa, kie ili
intersxangxis spertojn de pacmovado fare de lokaj awtoritatoj por la elimino
de nuklearmiloj.
La 14/nov. la Hirosxima Asocio por
Sen-Nuklearmila Registaro okazigis simpozion "Pensi pri la ruinoj de la
atombombado" por konservi la ruinojn de la atombombado.
(Kurita Kimiaki)
【内容】日本から世界へ送る, 10月〜11月の平和・民主化運動関連のニュース. 佐川急便スキャンダルと国民の反対運動,
環境対策法案の棚上げ, 日本にも酸性雪, 逗子と那覇の新しい市長, 横田基地を取り囲む人々, 核のない地帯をつくるための国際会議,
核爆撃の遺跡を保存するためのシンポ...
Autuna Festo de Paco en Saitama
Trans generacioj ni kune pensu pri paco" estas la slogano de la tria awtuna
festo de paco en Gubernio Saitama. La festo havis lokon en 7-8/nov. en Parko
Isanuma, Urbo Kawagoe. La Asocio por Interkontaktigxo kontraw Nukleo , cxefa
organizanto de la festo, konsistanta el memvoluloj, lancxis la aktivadon antaw
tri jaroj, urgxigante cxiujn lokajn awtonomiojn en la guvernio deklari
kontrawnuklean pozicion.
La unua tago de la festo malfermigxis je la 10a atm kun orkestra melodio.
Komencigxis "maratona diskutado", longdawra opini-intersxangxo, en kiu cxiuj
rajtas partopreni law sia bontrovo, temante pri paco, edukado, vivmedio k.a.
Estis prezentataj naciaj dancoj de koreanoj.
Estis gxuataj ludoj kaj amuzajxoj. Estis starigitaj multe da tendoj por
mangxajxoj, pretigitaj diversaj animalaj foto-paneloj sub grandaj literoj "NE
TURMENTU NIN! NE MORTIGU NIN!" En iu angulo video rememorige montris kiel
marsxis la gubernianoj en manifastacio kontraw la Persgolfa Milito.
Japane: Saitama Hikaku Kooryuu-Kai.
Samideana Profilo
S-ro Nakamura Pakuzoo, 83jara
Ne malofte estas, ke ni konas iun esperantiston, tamen konas lin nur
unuaspekte. Jen ekzemplo.
Cxi somere ni hazarde informigxis pri historieto cxirkaw S-ro Nakamura
Pakuzoo (Pakuzo), esperantisto.
Lia forpasinta patro kusxas ene de teritorio, kiu, okupata de la Usona
Armeo ekskluzive por sia komunika ebligejo, vaste etendigxas sur ambaw urboj
Jugawara kaj Hakone-macxi. Cxiufoje kiam li faras kutiman viziton al la tombo
de lia patro, li devas peti de la usona armeo malfermi la barilon. Cxi somere
li eksciis, ke la ebligejo ecx ne estas uzata hodiaw, kaj la Japana
Pac-Komitato kaj JKP postulas gxian redonon.
Lia patro Nakamura Juuraku (Yuraku), kiu dormas en la barilo, foje estis
eldonanto de periodajxo "Tookjoo Pakku" kun satiraj karikakturoj pri la socio.
La nomo "Pakuzoo" devenis de tiu periodajxo. Poste lia patro translogxigxis al
vilao sur la tero, kiun li luprenis de la sxtato kaj sur kiu li nun dormas. De
la loko oni povis gxui grandiozan pejzajxon kun la maro, montoj kaj insuloj.
Post la morto de Juuraku, liaj gefiloj starigis lian tombon sur la loko.En
la mallumaj tagoj antaw kaj dum la Dua Mondmilito, Pakuzoo agadis kontraw la
milito por la popolo. li spertis arestigxon kaj enprizonigxon pro lia agado.
Kaj poste, dum 40 jaroj de kiam la usona armeo okupis la lokon, li vizitadis
gxin okon postulante gxian redonigxon kaj pregxante por paco.
K. Kurita
Venas subtera dio
PLUTO
PLUTONIO EKVETURAS POR JAPANIO
Japana sxargxosxipo
Akacuki-maru, portante 1.5 tunojn da plutonio sur si, forlasis la havenon
Cherbourg la 7an de novembro. Gxi veturos senhalte al Japanio.La
transportado de plutonio fare de Japanio kondicxe de kompleta sekreto jam
vekis mondvastan kritikadon. Aparte tiuj landoj, kiuj havas marbordon lawlonge
de la supozebla kurso de Akacuki-maru, kvankam la efektiva kurso estas
sekreta, esprimis profundan maltrankvilon kaj rifuzis permesi gxin pasi tra
marteritorio de sia lando.
La veneneco de plutonio en aero estas unu
miliardon da obloj pli ol tiu de cianhidrogena gaso, kiu estas unu el la plej
mortigaj venenoj. Aviadila transportado estis rezignita pro la dangxero, kiu
povus okazi je aviadila akcidento. Sed se la sxipo envolvigxas en akcidento
oni havas similan dangxeron. Krome, la transportado cxiam frontas al ebleco de
la atako de teroristoj, kiuj havas pli da sxanco surmare ol en la aero. Do
profunda maltrankvilo regas en la mondo.
La plutonio nun transportata estas el reprocedita uzita brulajxo el japanaj
nukle-reaktoroj. La disvolvado de nukleaj uzinoj kun nesuficxe ekzamenitaj
teknikoj estas tre dangxera afero. La reprocedo de uzita brulajxo en eksteraj
landoj devas esti nuligita kaj uzita brulajxo devas esti konservata kun
suficxa singardemo en la nukleuzinaj ebligejoj en Japanio.
Japanio, granda potenco de "nuklea elektroproduktado", regajnas sian
plutonion en la reprocedaj uzinoj de Francio kaj Britio. Gxi konfidas al ili
la reprocedon de uzitaj sxargo-stangoj el nukleaj elektroproduktaj uzinoj. Sed
estas senprecedence, ke estas transportata tiom da kvanto kiom unu tuno.
Malgravigante prisekurajn konsiderojn, Japanio gxis nun estis malsevera pri
la evoluigo de nukleenergio-produktado, kun reproceda teknoligio de
sxargostangoj ankoraw ne establita, dependante de aliaj landoj pri reprocedo
de siaj sxargostangoj. Pli ol 1 300 kilogramoj da plutonio jam estis
regajnitaj kaj transportitaj aviadile kaj sxipe. Oni havas planon transporti 5
600 tunojn da plutonio el reproceditaj nukleaj sxargostangoj el malpezakvaj
reaktoroj.
Spite de la emfazo de la registaro pri la maldangxereco kaj arangxoj por
protekti la transportosxipon "Akacuki-maru", ankoraw ne estas starigitaj ecx
normoj de sekureco pri sxipoj uzataj por transportado de plutonio kaj aliaj
radioaktivaj materialoj. Ecx la ekzistantaj normoj de sekureco de la
Internacia Atomenergia Agento (IAEA) por transportaj konteneroj frontas al
malaprobojn.
La Internacia Mara Organizo (IMO), membrorganizo de Unuigxinta Naciaro.
starigis demandon. Eco Engineering Co., Usona esplora kompanio, prezentis
raporton pri la sekureco de konteneroj por transporti plutonion al Japanio.
Gxi atentigis la eblecon, ke la konteneroj ne estas rezistaj al tiaj
sxip-akcidentoj kiel fajrego kaj sinkado. Law la raporto, normoj de IAEA
postulas, ke konteneroj eltenu varmon de 800℃ dum 30 minutoj, sed ne estas
eksterordinare por sxipaj fajregoj transiri 1000℃ kaj dawri tutan tagon.
【内容】各国からわきおこった反対を押し切って核物質プルトニウムが日本へやってくる.世界を不安におとしいれる海上輸送とは...
SOLIDARECA FRUKTO
Pri la libro "Giganto de la Spirito"
Nikola Aleksiev
(Redaktoro)
En Sofio aperis bulgarlingve elektita verkaro de la konata al la monda
esperantistaro Trifon Hristovski (1905 〜 1944). La manuskripto de lia lasta
verko "Mia Vivo" estis finskribita nur du semajnojn antaw lia forpaso. Gxi
aperis en la bulgara en kvin eldonoj. Publikigxis ankaw ties esperanta traduko
en la bulgara en kvin eldonoj. Publikigxis ankaw ties espranta traduko en
1981. El gxi oni retradukis la tekston en la francan (Belgio). Antaw kelkaj
jaroj estis prespreta vjetnama retraduko. Nun oni preparas japanan tradukon.
Mi ne havas informon cxu jam aperis la cxe@a, germana, ukraina, rusa kaj
albana tradukoj, faritaj dum la lastaj jaroj.
Kiel videble, Trifon Hristovski gxuis enviindan popularecon en vasta skalo,
sed bedawrinde nur post sia forpaso...
En lia verkista heredajxo registrigxas ankaw du aliaj titoloj, publikitaj
jam dum lia vivo. Ili estas: "La morto de Hristo Botev", genia bulgara
poeto-revoluciulo, pereinta en armita batalo por liberigo de Bulgario el sub
kvinjarcenta turka jugo, "Problemoj de bulgara kamparanaro",
sociologia-ekonomika studo pri la stato de la agrara mastrumo en la lando.
Tamen du aliaj manuskriptoj, tute prespretaj, ne povis publikigxi pro la
severa malpermeso de la furiozanta diktatoreca cenzuro. Jen ili: "La milita
agreso de Japanio en Cxinio" (pri la milito en Malproksima Oriento), "Amo kaj
geedzeco", politika-sociologia verko. Por verki la unuan libron Hristovski
utiligis multajn awtentikajn dokumentojn kaj fotojn, liveritajn al li far liaj
cxinaj kaj japanaj korespondantoj.
Hristovski estis talenta kaj fruktodona publicisto. Parto el liaj
publikajxoj reproduktigxas en la libro. Gxi estas bele ilustrita far du
pentristoj = bulgaro kaj vjetnamo.
La libro tuj trovis altan pritakson fare de la legantoj. Sofia societo de
progresemaj jxurnalistoj publike pridiskutis la libron, donante al gxi kaj al
la awtoro altan favoran pritakson. Krome, la societanoj unuanime kaj
entuziasme decidis alpreni lian nomon por patrono de la societo.
La plej maljuna (90-jaragxa) inter la bulgaraj poetoj famekonata Hristo
Radevski skribis al la redaktoro: "Mi gratulas vin pro via heroajxo eldonigi
similan seriozan libron dum la libro-bazaro estas inundita de detektiveca kaj
pornografia literaturacxo."
Fama profesoro pri internacia juro d-ro Mihail Genovski trafe kaj koncize
karakterizis la libron jene: "Merita monumento de heroeca spirito."
Prof. d-ro Hristo Marinov, esperantisto, prezidanto de Internacia
Ekologia-Ekonomika Akademio" skribas: "Mi gratulas vin, ke en tiu malfacila
periodo vi manifestis kapablon kaj forton en la awtuno de via vivo eldonigi
tiun cxi libron. Vi pruvis vian fidelecon kaj kamaradecon al nia neforgesebla
Trifon."
Jen ankaw opinio de netitolita ordinara virino: "Kia homo ekzistis, pri kiu
ni nenion sciis! Mi ege dankas vin pro la publika prezento de la vivo kaj
agado de tiu malfelicxa, sed alte sxatinda homo."
Laste mi citos kelkajn liniojn el la letero de Hristo Manolov, veterano,
honora membro de BEA, antawa MEM-komitatano! "Ege necesa libro, kiu dawre
inspiras cxiujn, kiuj vivas kaj batalas kontraw malfavoraj vivcirkonstancoj,
sekvante sian noblan celon, spite al siaj suferoj. Gxi estas eldonita en
bonega stilo, akurata elekto kaj pritrakto de la elirmaterialoj. La legantaro
eksentos la spiriton de la heroa epoko kaj cxerpos sperton, ekzemplon kaj
kredon tra la jaroj de nia ne tro gxoja nuntempo."
La libro enhavas ankaw 3-pagxan resumon en Esperanto.
Konklude mi sxatus emfazi, ke la eldonigxo de la libro absolute ne povus
aperi sen la monsubvencio fare de kelkaj eksterlandaj esperantistoj, kiuj
konatigxis kun la esperanta traduko de lia libro "Mia vivo." La nuna libro
"Giganto de la spirito" estas matura frukto de la internacia esperantista
solidareco!
Koran dankon al la malavaraj samideanoj!
【内容】トリフォン・フリストフスキーの著作集「精神の巨人」(ブルガリア語版)の出版が実現した.幼い頃の病がもとで大きな肉体的なハンディを背負った著者(1905〜1944)
は, 短い生涯をナチズムの支配する暗黒の時代に生き, エスペランチストとなり, 反ファシズムの活動を続けた.
出版実現のための募金にたいする日本のエスペランチストの惜しみない協力に感謝します.
GERMANIO EN RILATO KUN JUGOSLAVIA MILITO
EL LA OKULOJ DE JAPANA SCIENCISTO
Profesoro Ashida Motomu el Fremdlingva Universitato en Osaka,
membro de JPEA kaj eksprezidanto de Osaka Pac-Komitato, restis du jarojn en
Germanio. En kunsido, organizita de Osaka Pac-Komitato en la 17-a de
novembro li prelegis pri sia impreso kaj analizo pri tiu lando. Lia prelego
konsistis el 3 partoj: 1. Jugoslavia milito kaj problemo pri nacioj, 2,
Procezo de la unuigxo de Germanio, kaj 3. Unuigxo de EC kaj Maastricht-a
Traktato, el kiuj ni publikas la unuan temon cxi tie. (resuma respondeco
apartenas al Nanba S.)
Mi restis en Germanio dum unu jaro ekde la lasta. La plej granda el ili
cxi-jare estis, ke la lando situas proksime de Jugoslavio. En Wurzburg, kie mi
logxis, trovigxas militbazoj de germana kaj usona armeoj, kaj tie
cxasaviadiloj bruis tutan tagon super la urbo de meze de julio al la komenco
de awgusto. Baldaw plendoj de logxantoj aperis sur tagjxurnaloj, kaj meze de
awguto, la flugado farigxis malpli multaj pro la protesto. Kontraste al
Japanio, kiu situas malproksime de Jugoslavio, Germanio havas profundan
rilaton al la problemo en tiu lando. De cxi tiu printempo, rifugxantoj, el
kiuj 5 mil estas zorgataj en individuaj familioj law registara peto, publikita
sur televidaj ekranoj kaj tagjxurnaloj en komenco de julio, kaj plu 5 mil law
la peto en awgusto. Sekvis Svedio, sed aliaj ewropaj landoj kiel Francio,
Britio kaj Italio ne akceptas ilin oficiale. Jen estas komplika problemo, kial
landoj en okcidenta Ewropo unuanime ne povas klopodi por la solvo de la
jugoslava konflikto. En tia situacio, Kroation kategorie subtenas Germanio,
kaj ankaw Awstrio per materiala helpo, tamen aliaj landoj ne cxiam sin tenas
tiel. La skemo estas tia, ke Serbio kaj Kroatio kontrawstaras por akiri
Bosnio-Hercegovinon al sia flanko.
Kiam Kroatio sendependigxis kaj Bosnio-Hercegovino starigis sin kiel
awtonoma respubliko, EC movis sin por la solvo de la konflikto, dum UN ne
implikis sin en la problemo. Baldaw EC rezignis sian klopodon, kiam ilia
mediacio inter Serbio kaj Kroatio fiaskis, kaj UN ekspedis Pac-Konservan
Forton por haltigi la militon, kaj lancxis 15 rezoluciojn kontraw Serbio, kiu
kondutis esktermi la islamojn, sed tio ne montras efektivecon. En septembro,
opinioj por milita interveno de ewropaj landoj levigxis precipe en Awstrio,
Svisio kaj Germanio. Lastan semajnon, armistico estis provizore starigita law
la iniciato de la armeo de UN, kaj proksimune 50 mil rifugxantoj lasis
Bosnio-Hercegovinon al Kroatio, Awstrio kaj aliaj landoj. Sed cxi tiu
armistico havis alian flankon, en kiu stranga rolo de UN malkasxigxis, ke gxi
donis garantion al Serbio pri la teritorio gxis nun okupita de ili, kaj tiuj,
kiuj lasis sian hejmteron kiel rifugxintoj, ne povis reveni al sia tero,
barataj de armeo de UN.
Ankaw klarvidebligxis tiuj punktoj, ke Ewropo nun suferas pro skismigxo.
Unue, Britio kaj Francio, kvankam plenumas humanisman helpon al eksa
Jugoslavio kaj homan kontribuon al la forto de UN, sed ne prenas al si pli da
aktiva ago por haltigi la militon ol Germanio. Kiam Kroatio montris sian volon
al sendependeco, Germanio subtenis gxin kaj por gxi insistis en EC, dum
Francio kaj Britio rigardis gxin kiel interveno al interna politiko, kaj ankaw
UN konsideris gxin, kiam okazis la milito, kiel ne intervenebla konflikto en
la federacio, kiu aligxas al UN. Momente Usono metis sian fokuson al Irako,
kie okazis problemo kun kurdoj, kaj preskaw ne intervenis al eksa Jugoslavio,
ne kiel al Irako, kvankam gxi aprobis la disciplinan decidon kaj partoprenis
en transportado de helpaj materialoj.
Malgraw ke UN law la decido blokadas Serbion, ankaw Germanio, kiu
ekspecidias militsxipojn cxe la limo de NATO sur Mediteraneo por kontroli
materialojn, precipe militajn, transportatajn al Serbio, aliflanke Grekio
subtenis Serbion en la rilato de greka ortodokso, permesas transportadon de
materialoj tra sia lando, dum Turkio subtenas islamojn en Bosnio-Hercegovino
ricevi armilojn. Kaj tiu, kiu subtenis tiun Turkion gxis nun liverante
armilojn, estas Germanio mem! Certe, armiloj liverataj de Germanio estas
efektive uzitaj por subpremi kurdojn en Turkio, kaj nuntempe por islamoj en
Jugoslavio, arabojn en Israelo. Tio kawzis en Germanio levigxon de publika
kritiko. Malkonkordo de ewropaj landoj estas klare videblaj, kiam ni vidas, ke
Grekio apartenas al EC kaj NATO, Turkio proponas aligxi al EC, Germanio kaj
Awstrio, kiu lasta havas landlimon apud Kroatio, subtenas tiun landon, kiu
armas sin malpli ol Serbio, kiu havis en eksa Jugoslavio potencan armadon. Dum
la unua mondmilito, Awstrio taksis Kroation kiel sian sudan gardolinion, kaj
hitlera armeo vartis Kroatan ultradekstran organizon Ustasa por agresi la
tutan teritorion de Jugoslavio, kaj partizanoj kun Tito kontraw ili rezistis.
Tiu Ustasa, pri kiu pluraj germanoj estas kritikaj, ludas gravan rolon kontraw
Serbio, kaj akiras junulojn en milita uniformo. Kompreneble rezistado kontraw
Serbio ne estas monopolajxo de Ustasa, sed batalas ankaw eksaj komunistoj. Iam
kroatoj subtenataj de nazia armeo, masakris 700 mil serbojn. Tio samtempe
estas unu flanko de tio, kial kroata naciismo estas subpremitaj sub Titoa
registaro. Law ekonomia vidpunkto, en la eksa Jugoslavio la plej evoluigxinta
Kroatio, kiu havas landlimon kun Awstrio, estis politike subigita de Serbio,
kaj farigxis klara la kontrawstaro inter ambaw post la morto de Tito, kiu
havis potencan subtenon pro la merito de grava rolo en la naciliberiga batalo
kaj fortan gvidkapablon. Tamen pri la demando, cxu li gxuste solvis la nacian
problemon, la respondo devas esti en multaj flankoj nea.
Ankaw estas fakto, ke certe trovigxis tia socio, en kiu serboj, kroatoj,
islamoj vivis intermiksante sin. Malgraw tio tia malama konrawstaro nun regas
la landon. En Germanio, ofte mi awdas serban sxovinismon" pro gxia ekspansia
inklino, kaj en nia lando oni informas pri Kroatio pro dekstra sxovinismo. Tio
estas, ke ambaw havas sxovinismon.
En la kadro de kontrawstaro inter la oriento kaj la okcidento, kiuj pli
malgrandaj kontrawstaroj estis premitaj tiel en eksa Jugoslavio kiel en eksa
Sovetio, kaj Jugoslavio tenis almenaw amikan rilaton en la lando, kaj cxe la
rompigxo de oriento-okcidenta kontrawstaro, la solvo de tiuj naciaj problemoj
ne estis diskutitaj suficxe demokratie. Mi ne demandos, cxu la teritoria
postulo de unu el ili estas prava aw ne, sed estas fakto, ke la solvo ne estis
diskutita problemo en eksaj, disfalintaj socialistaj landoj, sed ankaw en
okcidentaj landoj, en kiuj nacia problemo estis premita sub tia kadro, malgraw
ke jxurnalismo ofte kulpigas socialismon pro la kontrawstaro de nacioj. Ni
vidu Belgion, kie flandroj asertas sian respublikon kontraw valonoj, Brition,
kie ekzistas problemoj kun Norda Irlando kaj Skotlando, kiu iam subtenis
evoluigxon de kapitalismo en la lando, Awstralion, kies cxefministro akceptis
staranta la regxinon de Britio, Italion, kie fasxistoj ekmovigxas postulante
la duoninsulon Istra, kaj trovigxas konflikto pri Tirolo.
Sur la fono, kial nova naziismo-fasxismo revigligxas ne nur en Germanio sed
ankaw en pluraj landoj en Ewropo, ni vidas la fenomenon, ke el Rumanio,
Pollando kaj Hungario homoj, inkluzive ciganojn (sinti aw roma law ilia voko),
fluas en Germanion, kaj tie laboras aw komercas, kaj farigxas celo de
dekstrema atako. En tia situacio okazis atako en Rostok kontraw kvartalo, kie
dekomence logxis kaj logxas vjetnamoj kaj afrikanoj, poste aligxis ciganoj,
kiujn germanoj ofte rigardas objekto de forigo. Nun en Ewropo abundaj homoj
movas sin, kaj tie rilatas Mafio, unuvorte, kiel solvi la nacian
kontrawstaron, kaj kiel trakti la rifugxintojn farigxas la plej granda
problemo en nuntempa Ewropo.
【内容】JPEA会員の大阪外大教授・芦田亘氏はこの夏2カ月間ドイツに滞在し,その印象を大阪平和委員会主催の学習会で講演しました。これは
1ユーゴスラビアの戦争と民族問題, 1ドイツ統一の過程, 3 EC
統合とマーストリヒト条約の3部分からなっていますが,紙面の都合でその第1のテーマだけ紹介します。(要約文責・難波)
Kiel haltigi la falon
de naskoproporcio
La jara blanka libro pri la vivo de japana popolo, publikigita la 13/nov.
far la Ministerio por Ekonomia Planado diris, ke la meza nombro de infanoj
naskitaj de unu virino en 1991 falis gxis la plej malalta cifero gxisnuna de
1,53 infanoj.
La blanka libro esprimas seriozan zorgon pri la falo en la naskoproporcio,
dirante, ke tio kawzos malgrandigxon de la enlanda merkato, falon en la
proporcio de la ekonomia kreskado kaj malsuficxon en la provizo de junula
laborforto. La demando estas tio, cxu la registara propono estas recepto por
provizi pli bonajn cirkonstancojn por pli sekura infan-zorgado.
La analizo de la blanka Libro prilumigas la faktorojn malantaw la falo en
la naskoproporcio. Law la blanka libro, pli junaj geviroj aw prokrastas
edz(in)igxon aw restas needz(in)igxintaj. En la dua duono de la agxo de dudek
jaroj, 40% de la virinoj kaj 60% de la viroj estas needz(in)igxintaj.
Needzinigxintaj virinoj senkragxigxas pro la pezaj sxargxoj de dommastrumado
kaj infan-zorgado, law la tradiciaj ideoj pri la roloj de viroj kaj virinoj.
La blanka libro diris, ke tiaj ideoj devas sxangxigxi kaj postulas mallongigon
de laborhoroj tiel, ke la viroj povu preni gxustan dividon de la sxargxoj.
La blanka libro ankaw diras, ke multe da geviroj deziras havi infanojn sed
ne povas realigi sian deziron, pro alta kosto de edukado kaj limigita
vivospaco. Sendi infanojn al privataj universitatoj kostas cx. 2,59 milionojn
da enoj en la unua jaro, kiu sumo estas cx. 34% de la meza jara enspezo de
gepatroj. Se paro havas du aw pli da infanoj, estas tre malfacile translogxigi
sin en suficxe spacan domon.
Ricxa" Japanio estas paradokse malricxa lando, kiu igas junajn parojn
heziti antaw ol havi familion. Ecx la registaro ne povas ne konstati tiun
fakton.
La blanka libro, surbaze de tiuj realajxoj, postulas starigi sistemon de
pli bona helpado por infanzorgado, plibonigi logxadon kaj sociajn ebligejojn
por infanoj kiel parkoj kaj malmultigi la egan koston de edukado. Estas tute
nature, ke gxi diras tion.
Tamen, ekzistas seriozaj demandoj. La blanka libro emfazas, ke legxaj
reglamentoj pri kromhora kaj nokta laboroj por virinoj estu cxesigitaj
pretekste de la "egaleco de seksoj". La kvinjara ekonomia plano proponita far
la registaro de Liberal-Demokrata Partio ankaw postulas tiun reviziacxon de la
Legxo pri Laboraj Normoj. Pri pli mallongaj laborhoroj, la registaro
prokrastis la realigon de 1 800 tagaj laborhoroj. Tio estigas gravajn dubojn
pri bazaj starpunktoj kaj sincereco de la registaro pri la helpado al naskado
kaj infanzorgado.
Vere bezonataj nun estas drasta revizio de la Legxo pri Laboraj Normoj por
la mallongigo de Japanaj abnorme longaj laborhoroj, plibonigo de publikaj
dumtagaj infanzorgaj centroj , havigon de pli bonaj sistemoj por infanzorga
forpermeso, pli bonaj logxejaj kondicxoj kaj malpliigo de la gepatra sxargxo
el la kostoj por alta edukado. Se la registaro vere planas doni subtenon al
virinoj pri naskado kaj infanzorgado, tio forigos la barojn, kiu malfaciligas
virinojn havi infanojn dum ili havas laboron. Se ekonomia povo de Japanio
estos uzata por pli bona vivo por la popolo, tiaj aferoj estas pli ol ebla.
Jen la tasko de la registaro.
【内容】11月13日に経済企画庁から出された「日本の出生率の低下の問題」に関する白書は,日本の異常な長時間労働や住宅条件の悪さなどを認めざるを得なかったが,それを解決する「誠意」には疑問がある.日本の経済力で解決できないはずはない.まさに政府の課題である.
ELEKTIGIS PROGRESEMAJ URBESTROJ
EN ZUSI (KANAGAUA) KAJ NAHA (OKINAVO)
SAWA Micujo, kiu oponas al la registara projekto por la logxigado de la
Usona Armeo en Arbaro Ikego, Urbo Zusxi, Gubernio Kanagawa, estis elektita la
8an de novembro kiel estro de la urbo. Xi sekvis Urbestron TOMINO Kiicxiroo,
kiu ankaw estis kontraw la projekto. Sawa gajnis 11 942 vocxojn, kiuj estas
4000 vocxojn pli ol gajnis la kandidato subtenata de la registara
Liberal-Demokrata Partio kaj farigxis la dua en Japanio virina urbestro, dum
la unua estas la urbestrino de Urbo Asxija, Gubernio Hjoogo.
Sawa batalis la kampanjon kontrawstare al la projekto por la logxigado de
la Usona Armeo, kaj defendante la verdan medion, pacon, civitanan awtonomion
kaj bonfarton. La aliaj kvar kandidatoj estis por la konstruado de la
usonarmeaj logxejoj. Kandidatoj, kiuj estis subtenataj de la LDP kaj
konservemula tendaro atakis Sawa, dirante, "la logxejoj devas esti konstruitaj
iel ajn ecx se kelkaj homoj estas kontraw tio," kaj "Ne permesu la naskigxon
de komunisto-regata urbo." Sawa kontrawatakis, dirante, "Tia atako ne estas
akceptebla en demokratia socio."
OJADOMARI Koosei, la estro en tasko de Urbo Naha, la cxefurbo de Okinavo,
kiu estis rekomendita de la Japana Komunista Partio, la Social-Demokrata
Partio de Japanio kaj la Socialista Popolamasa Partio, kaj subtenata de la
Partio Koomei estis elektita la 8an de novembro senkonkurence por sia tria
periodo. Estas la unua fojo ekde la fino de la Dua Mondmilito, ke la estro de
Urbo Naha elektigxis senkonkurence.
Ojadomari esprimis sian dankon por la subteno de la popolo kaj ties
kunlaborado, kaj sian decidon fari la plejan klopodon realigi sian jxuron.
leteroj
Ege estimata amiko Kimiaki,
Plezure mi ricevis vian leteron kun revuo kaj poste dua revuo "La Verda
Kolombo", en kiu aperis antaw jaroj unu mia letero al mia amiko en via lando.
Cxar mi intertempe, en jaro 1986 vizitis vian landon kaj ekamis gxin / pardonu
sed tio certe ne estas komplimento / do mi kun grandega plezuro kunlaborus kun
via revuo, sendonte de tempo al tempo iu artikolo, artikoleto aw letereto.
Tamen unue mia lando staras antaw ege grandaj elektoj, do cxiuj estas sciavida
pri gxia rezulto, cxar certe estas vere nenio certa, serioza, klara... Poste
nemulte da semajnoj mi, law via intereso volus skribi al vi miajn proprajn
opiniojn, glosojn, eble folietonojn, komentariojn, informojn pri tiu grava
momento en nia lando. Intertempe mi atendas vian leteron, kiel vi bonvolu
skribi, pri kiuj informoj, temoj vi interesus. Mi povus ankaw rakonti pri mia
vojo en via lando, ekstera vido al via vivo, sed mia opinio estas tre admira,
do se mi skribos law mia sento, produktoj estos servilaj, tre admiraj. Do,
bonvolu, estimata amiko, skribu vi al mi pri kiu temo mi povus skribi kaj
kunlabori al via bela kaj interesa jxurnalo.
Sincerajn dankojn al vi kaj salutojn sendas amike
via
Jaromir Polak